Sat07312021

Last update02:00:00 PM GMT

Công trình dự án

Xác định lượng nước đảm bảo nhu cầu thiết yếu trong phương trình cân bằng nước

There are no translations available.

Lượng nước đảm bảo nhu cầu thiết yếu là một trong những nhu cầu cơ bản của cuộc sống con người. Không có nước, con người không thể sống qua vài ngày. Việc thiếu hụt tiếp cận với nguồn cung cấp nước có thể dẫn tới sự lan tràn dịch bệnh. Bệnh dịch tiêu chảy do thiếu nguồn cung cấp nước, thiếu vệ sinh gây ra cái chết của 1,73 triệu người mỗi năm. Điều này làm cho bệnh dịch này nguy hiểm thứ 6 ở trên toàn cầu (WHO,2000). Các bệnh dịch khác liên quan đến nguồn nước kém chất lượng, thiếu vệ sinh như bệnh đau mắt hột, bệnh sán máng, giun đũa, sốt rét.

Thực trạng chưa được quan tâm và phát triển đúng mức Công tác dự báo cảnh báo tài nguyên nước hiện nay đã được biết đến là công tác rất quan trọng, góp phần ổn định, phát triển kinh tế xã hội cho các lưu vực sông nói chung, và giải quyết vấn đề khai thá

There are no translations available.

Tại Việt Nam công tác nghiên cứu, quản lý và sử dụng bền vững nguồn tài nguyên nước mới bắt đầu được thực hiện trong những năm gần đây bằng các quy hoạch chuyên ngành liên quan như quy hoạch thủy lợi, quy hoạch phòng chống lũ, quy hoạch thủy điện, quy hoạch cấp nước.... Đối với công tác phân bổ tài nguyên nước trong Quy hoạch tài nguyên nước nhìn chung đã đề xuất được một số nguyên tắc ưu tiên và thứ tự ưu tiên cấp nước cho các ngành dùng nước chủ yếu là: Sinh hoạt, Công nghiệp, Nông nghiệp và Môi trường và đưa ra tỷ lệ cấp nước cho các ngành dùng nước. Tuy nhiên các quy hoạch đó đều chưa có cơ sở hay tiêu chí cụ thể xác định lượng nước có thể sử dụng trước khi đem phân bổ cho các ngành dùng nước.

Kết quả điều tra, đánh giá tài nguyên nước trên đảo Thanh Lân

There are no translations available.

Thanh Lân là đảo thuộc huyện Cô Tô với diện tích khoảng 27km2, là hòn đảo lớn nhất nằm về phía đông bắc, cách trung tâm huyện đảo Cô Tô 4km đường biển. Xã đảo Thanh Lân có vị trí quan trọng trong chiến lược quốc phòng, an ninh biển đảo.

Những đánh giá, nhận định chung về các cách tiếp cận để lập quy hoạch tài nguyên nước

There are no translations available.

Tại Việt Nam công tác nghiên cứu, quản lý và sử dụng bền vững nguồn tài nguyên nước mới bắt đầu được thực hiện trong những năm gần đây bằng các quy hoạch chuyên ngành liên quan như quy hoạch thủy lợi, quy hoạch phòng chống lũ, quy hoạch thủy điện, quy hoạch cấp nước. Đối với công tác phân bổ tài nguyên nước trong Quy hoạch tài nguyên nước nhìn chung đã đề xuất được một số nguyên tắc ưu tiên và thứ tự ưu tiên cấp nước cho các ngành dùng nước chủ yếu là: Sinh hoạt, Công nghiệp, Nông nghiệp và Môi trường và đưa ra tỷ lệ cấp nước cho các ngành dùng nước. Tuy nhiên các quy hoạch đó đều chưa có cơ sở xác định lượng nước mặt có thể phân bổ trước khi đem phân bổ cho các ngành dùng nước.

Thực trạng và định hướng phát triển công tác thông báo, cảnh báo, dự báo tài nguyên nước ở nước ta

There are no translations available.

Thực trạng chưa được quan tâm và phát triển đúng mức

Công tác dự báo cảnh báo tài nguyên nước hiện nay đã được biết đến là công tác rất quan trọng, góp phần ổn định, phát triển kinh tế xã hội cho các lưu vực sông nói chung, và giải quyết vấn đề khai thác sử dụng, chia sẻ tài nguyên nước giữa các đối tượng sử dụng nước nói riêng. Tuy nhiên ở nước ta hiện nay vấn đề dự báo, cảnh báo tài nguyên nước chưa thực sự được quan tâm và phát triển đúng mức, đặc biệt chưa có các quy định để phục vụ quản lý và kỹ thuật cho công tác cảnh báo dự báo tài nguyên nước.

Luật tài nguyên nước ban hành ngày 02 tháng 7 năm 2012, có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 01 năm 2013 đã đánh dấu một bước tiến quan trọng trong công tác quản lý tài nguyên nước. Tại Khoản 2, Điều 4 Luật tài nguyên nước đã nêu sự cần thiết nâng cao khả năng dự báo tài nguyên nước cho các lưu vực sông nhằm có những thông tin kịp thời hỗ trợ các nhà quản lý đưa ra những chính sách, phương án khai thác, sử dụng hợp lý. Điều 19 Quy định chức năng nhiệm vụ của Bộ Tài nguyên và Môi trường về Quy hoạch phân bổ nguồn nước với yêu cầu là "Đánh giá số lượng, chất lượng của nguồn nước, hiện trạng khai thác, sử dụng tài nguyên nước; dự báo xu thế biến động dòng chảy, mực nước của các tầng chứa nước, nhu cầu sử dụng nước".

Hiện nay đơn vị tổ chức thực hiện chức năng nhiệm vụ dự báo cảnh báo tài nguyên nước là Trung tâm Quy hoạch và Điều tra tài nguyên nước quốc gia trực thuộc Bộ Tài nguyên và Môi trường. Hiểu được tầm quan trọng của công tác dự báo, cảnh báo tài nguyên nước, Trung tâm đã chú trọng xây dựng các bản tin thông báo, dự báo, cảnh báo thông thường theo tháng, quý, năm và các bản tin dự báo chuyên đề cho một số các vùng trọng điểm đang gặp vấn đề trong khai thác sử dụng tài nguyên nước.

Đối với nước dưới đất, dự báo cảnh báo hàng quý, năm cho khu vực Bắc Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long; đối với nước mặt, tiến hành dự báo cảnh báo tài nguyên nước trên lưu vực sông Srepock và lưu vực sông Sesan; Đối với nước dưới đất, Trung tâm đã tiến hành dự báo tác nghiệp cho nước dưới đất. Để phục vụ công tác cảnh báo, dự báo tài nguyên nước dưới đất, trong quá trình dự báo tác nghiệp, Trung tâm đã xây dựng ISO tuy nhiên, phương pháp sử dụng để xây dựng quy trình cảnh báo, dự báo tài nguyên nước dưới đất là phương pháp thống kê, quy trình dự báo tài nguyên nước mặt chưa được xây dựng . Quy trình dự báo tài nguyên nước dưới đất mới ở mức độ sơ khai, phương pháp tính toán là phương pháp thống kê; quy trình dự báo tài nguyên nước mặt chưa được xây dựng vì vậy không đáp ứng được bài toán dự báo, cảnh báo bằng hệ thống mô hình hiện đại.

Định hướng phát triển công tác thông báo, cảnh báo, dự báo tài nguyên nước

+ Đối với công tác thông báo tài nguyên nước mặt và nước dưới đất, cần phải xây dựng được các nội dung sau: (1) Ra bản tin thông báo các tầng chứa nước theo lưu vực sông; (2) Ra bản tin thông báo các tầng chứa nước theo các vùng kinh tế trọng điểm; (3) Thông báo đầy đủ cho các tầng chứa nước đã quan trắc; (4) Thông báo khi có hiện tượng bất thường (Mực nước hạ thấp đột ngột, chất lượng ô nhiễm bất thường...); (5) Bổ sung phương thức thông báo (bản tin định kỳ và bất thường trên truyền hình).

+ Đối với công tác cảnh báo tài nguyên dưới đất, cần phải xây dựng được các nội dung sau: (1) thông tin quan trắc của địa phương và chủ hộ khai thác; (2) tăng cường sớm thời gian nhận số liệu quan trắc; Đối với công tác cảnh báo tài nguyên nước mặt, cần phải có được các thông tin (số liệu quan trắc; vị trí; lượng xả thải vào nguồn nước, thông tin khai thác sử dụng nước trên lưu vực...) (2) xác định được ngưỡng các dòng chảy tối thiểu, đảm bảo khai thác sử dụng cho các hoạt động trên sông (hoạt động tưới tiêu, nông nghiệp, thủy sản, giao thông thủy...) cho từng đoạn sông, lưu vực sông; xem xét khả năng tiếp nhận nguồn thải vào nguồn nước, chức năng của nguồn nước bị thay đổi. Cũng giống như công tác thông báo, cảnh báo tài nguyên nước, cần phải cung cấp bản tin sớm hơn và đưa công nghệ tin học vào công tác cảnh báo dự báo tài nguyên nước để thực hiện công tác này.

+ Đối với công tác dự báo tài nguyên nước, xây dựng được bản tin dự báo tài nguyên nước dưới đất các tầng chứa nước theo lưu vực sông và các tầng chứa nước, xây dựng được các bản tin dự báo nguy cơ cạn kiệt và xâm nhập mặn nước dưới đất; bản tin dự báo nguy cơ sụt lún nền đất do khai thác nước dưới đất; bổ sung phương thức dự báo (bản tin định kỳ và bất thường trên truyền hình).

Đây là những việc cần phải thực hiện để nâng cao công tác thông báo, cảnh báo và dự báo tài nguyên nước trong hiện tại và tương lai. Để làm được những điều này, cần phải trang bị hành lang cơ sở pháp lý và các quy định kỹ thuật đầy đủ tức là phải có công nghệ, thiết bị, nhân vật lực, phương pháp, quy trình kỹ thuật, đặc biệt là cơ sở pháp lý, quy định, tiêu chuẩn kỹ thuật rõ ràng... đối với từng loại hình dự báo cảnh báo để triển khai công tác cảnh báo dự báo tài nguyên nước được hoàn thiện hơn.

Cần hoàn thiện quy định về dự báo, cảnh báo tài nguyên nước

There are no translations available.

"Đánh giá, cảnh báo, dự báo tác động của biến đổi khí hậu đối với tài nguyên nước, diễn biến bất thường về số lượng, chất lượng các nguồn nước và các tác hại do nước gây ra" là một trong các hoạt động điều tra cơ bản tài nguyên nước đã được Luật tài nguyên nước quy định tại điểm h khoản 1 Điều 12. Để triển khai nhiệm vụ này Bộ Tài nguyên và Môi trường đã ban hành Thông tư số 01/2015/TT-BTNMT ngày 9 tháng 1 năm 2015 về Định mức kinh tế - kỹ thuật quan trắc và dự báo tài nguyên nước. Thông tư này đã quy định các định mức kinh tế kỹ thuật cụ thể cho nội dung quan trắc tài nguyên nước, tuy nhiên mới chỉ quy định định mức đối với dự báo mực nước bằng phương pháp thống kê. Để có được đầy đủ cơ sở pháp lý và kỹ thuật trong việc dự báo cảnh báo tài nguyên nước, cần thiết phải xây dựng quy định kỹ thuật, trong đó chỉ rõ các loại hình của dự báo cảnh báo tài nguyên nước, các phương pháp, quy trình kỹ thuật, từ đó dự thảo thông tư quy định cảnh báo dự báo tài nguyên nước. Đây cũng chính là cơ sở để có thể xây dựng định mức kinh tế kỹ thuật áp dụng cho công tác cảnh báo dự báo tài nguyên nước.

Tổng quan tình hình nghiên cứu về công tác cảnh báo, dự báo tài nguyên nước trên thế giới

There are no translations available.

Nhận thức được ý nghĩa sống còn của nguồn tài nguyên nước tới sự tồn tại của con người và tầm quan trong mật thiết của công tác cảnh báo, dự báo sớm nguồn nước nhằm giảm thiểu các căng thẳng, xung đột có thể xảy ra do thiếu hụt nguồn tài nguyên quý giá này, rất nhiều các nghiên cứu đã được thực hiện tại nhiều quốc gia trên thế giới, sử dụng nhiều phương pháp tính toán cũng như sự trợ giúp của các công cụ mô hình khoa học kỹ thuật hiện đại nhằm mục đích tăng cường các công tác cảnh báo sớm, dự báo về nguồn tài nguyên nước, trong đó đi sâu vào trọng tâm là dự báo, cảnh báo sớm sự suy giảm tài nguyên nước và cảnh báo xâm nhập mặn, đặc biệt là trong thời gian mùa khô.

Đồng bằng sông Cửu Long: Cần khai thác - sử dụng hiệu quả hệ thống giám sát nguồn nước cảnh báo cạn kiệt, xâm nhập mặn

There are no translations available.

Việt Nam là một trong năm quốc gia bị ảnh hưởng nặng nề nhất của biến đổi khí hậu, trong đó tài nguyên nước sẽ chịu những ảnh hưởng lớn nhất và sớm nhất, nơi chịu tác động mạnh nhất cả nước là vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL). Hiện tượng này đã xuất hiện rõ trong những năm gần đây và đã ảnh hưởng gay gắt đến nguồn nước của nước ta, điển hình là hiện tượng hán hán, xâm nhập mặn. Do vậy, vấn đề hạn hán và xâm nhập mặn sẽ là một vấn đề lớn cần quan tâm trong những vùng này. Sự xâm nhập mặn là biểu hiện của sự thay thế nước nhạt trong tầng chứa nước ngầm bởi nước mặn. Nó dẫn đến làm giảm nguồn nước nhạt hiện có chính vì vậy cần phải có hệ thống giám sát nguồn nước bao gồm cả nước mặt và nước dưới đất.